Қаратөбе-3 — Жітіқара қ. (Солтүстік Қазақстан) маңындағы сармат дәуірі кешені:
алдын-ала хабарлама
DOI:
https://doi.org/10.52967/3007-6528.2024.1.215.225Кілт сөздер:
археология, Жоғарғы Тобыл бойы, сарматтар, Қаратөбе-3, обаАңдатпа
2023 ж. далалық маусымда Ә.Х. Марғұлан атындағы Археология институтының Қостанай археологиялық экспедициясы қызметкерлері Жітіқара қ. маңындағы Қаратөбе-3 қорымындағы № 2 обаны зерттеді. Қазба кезінде үш жерлеу орны (1–3 ж.о.) зерттелді. Ортаңғы бөліктен (1-ж.о.) ғұрыптық кеңістікті бөліп тұрған саз қоршаудың арғы жағынан әйелдердің қабірі, ал обаның оңтүстік-батыс және солтүстік-шығыс бөліктерінен жауынгер еркектердің қабірі табылды (2, 3-ж.о.). Жерленген адамның дәрежесі мен жағдайына сәйкес кешенді сипаттайтын әртүрлі заттар (семсерлер, жебенің ұштары, айна, әшекей, т. б.) болды. Қорым үстіндегі құрылымдар, қабірдің орналасуы және ол жерден табылған заттар кешеннің ерекше екенін көрсетіп, оны элиталы жерлеу орнына жатқызуға мүмкіндік береді. Зерттелген материалдың болжамды мерзімі – б.д.д. IV ғ. екінші жартысы – б.д.д. III ғ.
Әдебиеттер тізімі
Bazarbayeva, G., Jumabekova, G., Seitov, A., Zhambulatov, K. 2023. In Kazakstan arheologiyasy (Kazakhstan Archaeology) 2, 103–116 (in Russian).
Vasiliev, V. N. 2004. In Ufimskiy arheologicheskiy vestnik (Ufa Archaeological Bulletin) 5, 153–172 (in Russian).
Vasiliev, V. N., Obydennova, G. T., Fedorov, V. K. 2019. In Vestnik Orenburgskogo gosudarstvennogo pedagogicheskogo universiteta (Bulletin of the Orenburg State Pedagogical University) 4 (32), 90–111 (in Russian).
Vasiliev, V. N., Fedorov, V. K. 2021. Kurgany Yuzhnogo Zauraliya. Kniga II. Baimakskiy raion Respubliki Bashkortostan (Mounds of the Southern Trans-Urals. Book II. Baymak district of the Republic of Bashkortostan.). Ufa: “Dialog” Publ. (in Russian).
Vildanova, E. V. 2015. In: Mezhdunarodnaya polevaya shkola v Bolgare (International Field School in Bulgar). Vol. 2. Kazan, Bolgar, 101–104 (in Russian).
Lukpanova, Y. A. 2020. In Teoriya i praktika arheologicheskih issledovaniy (Theory and practice of archaeological research) 2 (30), 111–127 (in Russian).
Lukpanova, Y. A. 2021. In Kazakstan arheologiyasy (Kazakhstan Archaeology) 4 (14), 9–26 (in Russian).
Lylova, E. V. 2001. In: Morgunova, N. L. (ed.). Arheologicheskie pamyatniki Orenburzhiya (Archaeological sites of Orenburg region). Issue 5. Orenburg: Orenburg State Pedagogical University, 126–137 (in Russian).
Moshkova, M. G. 1962. In KSIA (Brief Communications of the Institute of Archaeology) 89, 77–82 (in Russian).
Moshkova, M. G. 1963. Pamyatniki prohorovskoy kultury (The sites of Prokhorov culture). Moscow: USSR Academy of Sciences (in Russian).
Ochir-Goryaeva, M. A. 2014. In: Lukyashko, S. I. (ed.). Voina i voennoe delo v skifo-sarmatskom mire (War and military affairs in the Scythian-Sarmatian world). Rostov-on-Don: Southern Scientific Center of the RAS, 265– 281 (in Russian).
Pshenichnyuk, A. K. 2012. Filippovka: Nekropol kochevoy znati IV v. do n.e. na Yuzhnom Urale (Filippovka: Necropolis of the nomadic nobility of the 4th century BCE in the Southern Urals). Ufa: Institute of History, Language and Literature of the Ufa Scientific Center of the RAS (in Russian).
Sirotin, S. V. 2022. In Nizhnevolzhskiy arheologicheskiy vestnik (The Lower Volga Archaeological Bulletin), vol. 21, 1, 21–51 (in Russian).
Skripkin, A. S. 1990. Aziatskaya Sarmatiya (Asian Sarmatia). Saratov: Saratov State University (in Russian).
Smirnov, K. F. 1961. Vooruzhenie savromatov (Armament of the Sauromats). Moscow: USSR Academy of Sciences (in Russian).
Smirnov, K. F. 1975. Sarmaty na Ileke (Sarmatians on Ilek). Moscow: “Nauka” Publ. (in Russian).
Tairov, A. D. 2018. In: Bissembaev, A. A. et al. (eds.). Margulanovskie chteniya-2018 (Margulan readings-2018). Almaty; Aktobe: Margulan Institute of Archaeology; Aktobe Regional Museum of Local History, 349–354 (in Russian).
Yablonskiy, L. T. 2013. Zoloto sarmatskih vozhdey. Elitnyi nekropol Filippovka-1 (po materialam raskopok 2004–2009 gg.) (The gold of the Sarmatian leaders. Elite necropolis Filippovka-1 (based on the materials of excavations in 2004–2009). Book 1. Moscow: Institute of Archaeology of the RAS (in Russian).
Жүктеулер
Жарияланды
Журналдың саны
Бөлім
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2024 Гульнара Саиновна Джумабекова, Кайрат Абаевич Жамбулатов, Абай Мейрамович Сеитов, Ислам Кизамединович Ахияров, Владимир Анатольевич Лопатин, Галия Аппазовна Базарбаева (Автор)
Бұл жұмыс Creative Commons Attribution-Коммерциялық емес 4.0 халықаралық лицензиясы.
