Археология мен физикалық антропология мәліметтерінің үлкен жиымын корреляциялау мәселесі: Түркіменстан, Гонур-депе мысалында
DOI:
https://doi.org/10.52967/3007-6528.2023.2.240.248Кілт сөздер:
Орта Азия, қола дәуірі, БМАК/Окс өркениеті, «биологиялық» және «әлеуметтік» мәртебе, краниология, палеопатологияАңдатпа
БМАК атақты ескерткіші Гонур-депе мысалында археологиялық және палеоантропологиялық ақпараттар жиымын салыстыру мәселесі қарастырылады. Жерленгендердің «әлеуметтік мәртебесін» реконструкциялау мақсатында краниометриялық палеопатологиялық мәліметтер тартылады. «Биологиялық мәртебені» әлеуметтік сипаттама предикторы ретінде қолдану мүмкіндігі туралы мәселе талқыланады. Әлеуметтік дифференциация краниологиялық белгілерден (жерлеу құрылысы түрімен байланыс) байқалғанымен, диффузды-идиопатиялық қаңқалы гиперостоз таралуы туралы мәліметтер бойынша байқалмайды (жерлеу орны типіне және өзге «әлеуметтік» маркерлермен байланыс). Қорыта келе, ежелгі тұрғындар тобының әлеуметтік дифференциациясын бағалауда қол жеткен нәтижелерді бақылау үшін тәуелсіз белгілердің үлкен көлемін тарту қажет.
Әдебиеттер тізімі
Dubova, N. A., Kufterin, V. V. 2017. In: Derevyanko, A.P., Tishkin, A.A. (eds.). Trudy V (XXI) Vserossiiskogo arkheologicheskogo syezda v Barnaule – Belokurikhe (Proceedings of the 5th (21st) All-Russian Archaeological Congress in Barnaul – Belokurikha). Vol. 3. Barnaul: Altai University, 31–37 (in Russian).
Dubova, N. A., Kufterin, V. V. 2019. In: Alyokshin, V. A., Kircho, L.B. (eds.). Drevnosti Vostochnoy Evropy, Tsentralnoy Azii i Yuzhnoy Sibiri v kontekste svyazey i vzaimodeistviy v evraziiskom kulturnom prostranstve (novye dannye i kontseptsii) (Antiquities of East Europe, South Asia, and South Siberia in the context of connections and interactions within Eurasian cultural space (new data and concepts)). Vol. 1. St. Petersburg: Institute for the History of Material Culture RAS, “Nevskaya Typography” Publ., 42–45 (in Russian).
Dubova, N. A., Sataev, R. M., Fribus, A. V., Grushin, S. P., Kufterin, V. V. 2018. In: Dubova, N. A. (ed.). Trudy Margianskoy arkheologicheskoy ekspeditsii (Transactions of Margiana Archaeological Expedition). Vol. 7. Moscow: “Staryi sad” Publ., 29–79 (in Russian).
Dubova, N. A., Mamedov, M. A., Sataev, R. M., Fribus, A. V., Grushin, S. P. 2021. In: Dubova, N. A. (ed.). Trudy Margianskoi arkheologicheskoi ekspeditsii (Transactions of Margiana Archaeological Expedition). Vol. 8. Moscow: “Staryi sad” Publ., 89–130 (in Russian).
Kitov, E. P., Khokhlov, A. A., Medvedeva, P. S. 2018. In: STRATUM plus, 2, 225–243 (in Russian).
Kufterin, V. V., Dubova, N. A., Sataev, R. M. 2021. In: Dubova, N. A. (ed.). Trudy Margianskoy arkheologicheskoy ekspeditsii (Transactions of Margiana Archaeological Expedition). Vol. 8. Moscow: “Staryi sad” Publ., 180–191 (in Russian).
Sarianidi, V. I. 2001. Nekropol Gonura i iranskoe iazychestvo (The Necropolis of Gonur and Iranian paganism). Moscow: “Mir Media” Publ. (in Russian).
Sataev, R. M., Kufterin, V. V., Dubova, N. A., Sataeva, L. V. 2023. In: Tomsk State University Journal of History, 82, 168- 176 (in Russian).
Sharapova, S. V. 2022. Drevnosti rannego zheleznogo veka lesostepnogo Zauralya i Zapadnoi Sibiri (Antiquities of the Early Iron Age of the forest-steppe zone of the Trans-Urals and Western Siberia). Yekaterinburg: “Uralskiy rabochiy” Publ. (in Russian).
Shirobokov, I. G. 2021. In: Camera praehistorica, 1 (6), 141–149 (in Russian).
Arriaza, B. T. 1993. In: American Journal of Physical Anthropology, 91, 263–278 (in English).
Bejdová, Š., Dupej, J., Velemínský, P., Poláček, L., Velemínská, J. 2021. In: Archaeological and Anthropological Sciences, 13 (52), 1–17 (in English).
Castells Navarro, L., Buckberry, J. 2020. In: International Journal of Paleopathology, 28, 59–68 (in English).
Garber, E. K., Silver, S. 1982. In: Foot & Ankle, 3 (1), 12–16 (in English).
Garber, E. K., Silver, S. 1982. In: Foot & Ankle, 3 (1), 12–16 (in English).
Jankauskas, R. 2003. In: International Journal of Osteoarchaeology, 13, 289–293 (in English).
Jankauskas, R., Urbanavičius, A. 2008. In: Papers on Anthropology, XVII, 103–112 (in English).
Laffranchi, Z., Beck De Lotto, M. A., Delpino, C., Lösch, S., Milella, M. 2021. In: Archaeological and Anthropological Sciences, 13 (182), 1–19 (in English).
Rathmann, H., Stoyanov, R., Posamentir, R. 2022. In: International Journal of Osteoarchaeology, 32, 49–63 (in English).
Robb, J., Bigazzi, R., Lazzarini, L., Scarsini, C., Sonego, F. 2001. In: American Journal of Physical Anthropology, 115, 213–222 (in English).
Rogers, J., Waldron, T. 2001. In: International Journal of Osteoarchaeology, 11, 357–365 (in English).
Sarianidi, V. 2007. Necropolis of Gonur: 2nd edition. Athens: Kapon editions (in English).
Utsinger, P. D. 1985. In: Clinics in Rheumatic Diseases, 11 (2), 325–351 (in English).
Жүктеулер
Жарияланды
Журналдың саны
Бөлім
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2023 Владимир Владимирович Куфтерин, Алексей Викторович Фрибус, Надежда Анатольевна Дубова, Ольга Владимировна Сычева (Автор)
Бұл жұмыс Creative Commons Attribution-Коммерциялық емес 4.0 халықаралық лицензиясы.
